Mayo Clinic'e göre:
http://www.mayoclinic.org/sundowning/expert-answers/faq-20058511
“Sundowning” terimi, gün sonunda ve gece boyunca yaşanan kafa karışıklığı durumunu ifade eder. Sundowning; kafa karışıklığı, kaygı, saldırganlık veya talimatları görmezden gelme gibi çeşitli davranışlara neden olabilir. Sundowning ayrıca yerinde duramama veya amaçsızca dolaşmaya da yol açabilir.
Sundowning bir hastalık değil, Alzheimer hastalığı gibi demansı olan kişileri etkileyebilen ve günün belirli bir saatinde ortaya çıkan bir grup belirtidir. Bu davranışın tam nedeni bilinmemektedir.
Gün sonundaki kafa karışıklığını şiddetlendirebilecek faktörler şunlardır:
- Yorgunluk
- Düşük aydınlatma
- Artan gölgeler
- Vücudun "iç saatinin" bozulması
- Gerçeği rüyalardan ayırt etme güçlüğü
Sundowning'i azaltmak için ipuçları:
- Yatış, kalkış, yemek ve aktiviteler için tahmin edilebilir bir rutin oluşturmaya çalışın.
- Gece uykusunu teşvik etmek için gün içinde aktiviteler planlayın ve ışığa maruz kalmalarını sağlayın.
- Gün içindeki şekerlemeleri sınırlayın.
- Kafein ve şekeri sabah saatleriyle sınırlayın.
- Ortamın karanlık veya alışılmadık olması durumunda ortaya çıkan huzursuzluğu azaltmak için bir gece lambası açık tutun.
- Akşamları arka plan gürültüsünü ve bazen rahatsız edici olabilen televizyon izlemek dahil olmak üzere uyarıcı aktiviteleri azaltmaya çalışın.
- Yabancı veya alışılmadık bir ortamdaysanız, daha rahat ve tanıdık bir ortam yaratmak için fotoğraflar gibi tanıdık eşyalar getirin.
- Akşamları tanıdık, hafif müzikler veya dalga sesi gibi dinlendirici doğa sesleri çalın.
- İdrar yolu enfeksiyonu veya uyku apnesi gibi altta yatan bir durumun sundowning davranışını kötüleştirdiğinden şüpheleniyorsanız, sevdiğiniz kişinin doktoruyla görüşün.
Bazı araştırmalar, uyku isteği uyandıran doğal bir hormon olan düşük dozda melatoninin, tek başına veya gün içinde parlak ışığa maruz kalmayla birlikte kullanılmasının sundowning'i hafifletmeye yardımcı olabileceğini göstermektedir.
Sundowning bir bakım tesisinde meydana geliyorsa, bunun nedeni personel vardiya değişimlerindeki yoğun hareketlilik veya öğleden sonra ve akşam saatlerinde yapılandırılmış aktivitelerin eksikliği olabilir. Personelin gelip gitmesi, Alzheimer hastası bazı kişilerde eve gitme veya çocuklarını kontrol etme gibi, geçmişte öğleden sonraları uygun olan davranışları tetikleyebilir. O dönemde zamanlarını başka bir aktiviteyle meşgul etmek yardımcı olabilir.
GÜNEŞ
Parlak ışığın önemini küçümsemeyin. Yaz aylarında ruh halini değiştiren ve iyileştiren güneşin yerini hiçbir şey tutamaz. Dışarı çıkamıyorsanız, manzaralı büyük bir pencerenin önünde oturmak çok yardımcı olabilir. Günler kısaldıkça, evde parlak ışıkları açık tutun.