Theo Mayo Clinic:
http://www.mayoclinic.org/sundowning/expert-answers/faq-20058511
Thuật ngữ “sundowning” (hội chứng hoàng hôn) chỉ tình trạng lú lẫn vào cuối ngày và kéo dài sang ban đêm. Hội chứng hoàng hôn có thể gây ra nhiều hành vi khác nhau, chẳng hạn như lú lẫn, lo âu, hung hăng hoặc phớt lờ chỉ dẫn. Hội chứng hoàng hôn cũng có thể dẫn đến việc đi lại bồn chồn hoặc đi lang thang.
Hội chứng hoàng hôn không phải là một bệnh, mà là một nhóm triệu chứng xuất hiện vào một thời điểm cụ thể trong ngày có thể ảnh hưởng đến những người mắc chứng mất trí nhớ, chẳng hạn như bệnh Alzheimer. Nguyên nhân chính xác gây ra hành vi này vẫn chưa được biết rõ.
Các yếu tố có thể làm trầm trọng thêm tình trạng lú lẫn vào cuối ngày bao gồm:
- Mệt mỏi
- Ánh sáng yếu
- Bóng râm tăng lên
- Sự rối loạn “đồng hồ sinh học” của cơ thể
- Khó phân biệt giữa thực tế và giấc mơ
Mẹo giúp giảm hội chứng hoàng hôn:
- Cố gắng duy trì lịch trình có thể dự đoán được cho việc đi ngủ, thức dậy, ăn uống và các hoạt động.
- Lên kế hoạch cho các hoạt động và tiếp xúc với ánh sáng vào ban ngày để khuyến khích cơn buồn ngủ vào ban đêm.
- Hạn chế ngủ trưa.
- Hạn chế caffeine và đường vào buổi sáng.
- Bật đèn ngủ để giảm bớt tình trạng kích động xảy ra khi xung quanh tối tăm hoặc không quen thuộc.
- Vào buổi tối, hãy cố gắng giảm tiếng ồn nền và các hoạt động kích thích, bao gồm việc xem tivi, điều đôi khi có thể gây khó chịu.
- Ở một nơi xa lạ hoặc không quen thuộc, hãy mang theo các vật quen thuộc — chẳng hạn như ảnh chụp — để tạo ra một không gian thư giãn và quen thuộc hơn.
- Phát nhạc nhẹ nhàng quen thuộc vào buổi tối hoặc âm thanh thiên nhiên thư giãn, chẳng hạn như tiếng sóng biển.
- Hãy trao đổi với bác sĩ của người thân bạn nếu bạn nghi ngờ một tình trạng tiềm ẩn, chẳng hạn như nhiễm trùng đường tiết niệu hoặc chứng ngưng thở khi ngủ, có thể đang làm trầm trọng thêm hành vi sundowning.
Một số nghiên cứu cho thấy liều thấp melatonin — một loại hormone tự nhiên gây buồn ngủ — dùng đơn độc hoặc kết hợp với việc tiếp xúc với ánh sáng mạnh trong ngày có thể giúp giảm bớt hội chứng hoàng hôn.
Khi hội chứng hoàng hôn xảy ra tại cơ sở chăm sóc, nó có thể liên quan đến sự bận rộn trong thời gian đổi ca của nhân viên hoặc thiếu các hoạt động có cấu trúc vào cuối buổi chiều và buổi tối. Nhân viên đến và đi có thể gợi nhắc một số người mắc bệnh Alzheimer muốn về nhà hoặc kiểm tra con cái họ — hoặc các hành vi khác từng phù hợp vào cuối buổi chiều trong quá khứ của họ. Việc giúp họ bận rộn với một hoạt động khác trong khoảng thời gian đó có thể hữu ích.
MẶT TRỜI
Đừng đánh giá thấp tầm quan trọng của ánh sáng mạnh. Không gì tuyệt vời bằng ánh mặt trời có tác dụng thay đổi và cải thiện tâm trạng trong những tháng mùa hè. Nếu bạn không thể ra ngoài trời, việc ngồi trước một ô cửa sổ lớn có tầm nhìn có thể rất hữu ích. Khi ngày ngắn lại, hãy giữ cho đèn trong nhà luôn sáng.