Kỷ niệm về người mẹ ở Texas của tôi

Kỷ niệm về người mẹ ở Texas của tôi, Mama Jean, đang hát, nhảy múa và hòa mình theo âm nhạc là một trong những ký ức đẹp đầu tiên và cuối cùng của tôi về bà. Khi tôi còn là một cậu bé, tôi thường ngắm bà may vá. Tôi ngước nhìn bà từ sàn nhà khi bà cắt, xỏ chỉ rồi điều khiển chiếc máy khâu Singer với chiếc dép vàng trên bàn đạp, miệng hát và ngân nga theo những giai điệu từ các album của Burt Bacharach—“The Look of Love,” “I Say a Little Prayer,” “Walk on By”—vang lên qua những sợi chỉ vàng của chiếc loa Hi-Fi. Khi tôi lên mười hai tuổi, chúng tôi đã có một chuyến đi đường dài trên chiếc Cadillac màu đen của bà, cùng hát theo album dàn diễn viên gốc trên sân khấu Broadway của Evita. “Con không yêu âm nhạc đó sao!” bà thường nói và lắc lư theo bài “Don’t Cry for Me Argentina” trong khi giày cao gót của bà đạp mạnh vào chân ga. Và bà cùng bố đã khiêu vũ theo bài hát của họ, “More,” tại các đám cưới, trong phòng khách, và tại lễ kỷ niệm 40 năm ngày cưới do tôi tổ chức cho họ, ba năm trước khi bệnh sa sút trí tuệ thể Lewy cướp mất bà.

Hai tháng sau khi bà bị kích động dữ dội phải nhập viện rồi chuyển vào viện dưỡng lão, bà rơi vào trạng thái khép kín một phần. Những cơn ảo giác điên cuồng, niềm tin chắc rằng những cơn ác mộng tồi tệ nhất của bà là sự thật, và tình trạng kích động cấp tính đã biến mất. Thật là nhẹ nhõm. Tuy nhiên, mọi sợi dây liên kết trong cuộc trò chuyện bình thường cũng biến mất theo. Giai đoạn mới này có nghĩa là mắt bà nhắm lại hầu hết thời gian. Khi mở mắt, bà sẽ phản hồi bằng những tia chói lọi của sự vui vẻ như trẻ thơ, một niềm vui thuần khiết gợi nhớ lại cách tôi thấy bà phản ứng một cách tự nhiên với âm nhạc trong suốt cuộc đời mình.

Điều đó đã truyền cảm hứng cho tôi tạo ra một danh sách phát nhạc, “Mama Jean’s Music” (Âm nhạc của Mama Jean), bao gồm các bài hát pop yêu thích của bà từ thập niên sáu mươi và bảy mươi, các bài hát trong kịch và nhạc kịch opera. Tôi không biết rằng mình đang thực hành trị liệu bằng âm nhạc; rằng liệu pháp âm nhạc là một điều có thật. Tôi chỉ đơn giản là đang tuyệt vọng tìm kiếm bất kỳ con đường nào để kết nối với người từng là mẹ tôi.

Theo Hiệp hội Liệu pháp Âm nhạc Hoa Kỳ, “Liệu pháp Âm nhạc là việc sử dụng lâm sàng và dựa trên bằng chứng các can thiệp âm nhạc để đạt được các mục tiêu cá nhân hóa trong một mối quan hệ trị liệu bởi một chuyên gia có chứng chỉ đã hoàn thành chương trình trị liệu âm nhạc được phê duyệt.” Khi tôi bắt tay vào thí nghiệm trị liệu bằng âm nhạc của mình, tôi chắc chắn không được chứng nhận chuyên môn, nhưng tôi có cả đời kinh nghiệm thực tế.

Các buổi trị liệu âm nhạc nghiệp dư của tôi đã phát huy tác dụng. Âm nhạc đưa bà trở lại qua những khoảnh khắc lóe lên. Sau khi cho bà ăn lúc bà đang ngồi trên xe lăn với đôi mắt nhắm nghiền, tôi đặt chiếc loa di động lên bàn cạnh giường, xoay núm trên chiếc iPod của mình đến danh sách phát “Mama Jean’s Music” và bấm phát.

Mama Jean bắt đầu bừng tỉnh.

Khi bài “More,” bài hát của bà và bố, vang lên, bà không mở mắt nhưng bắt đầu lắc lư và ngân nga theo. Sau đó, bà chỉ tay về phía chiếc loa và nói, “Hãy nghe nhịp điệu đó kìa. Mẹ nói thật đấy, đó là âm nhạc hay.” Vở La Bohème của Puccini: “Aria của Mimi chắc chắn là bài tôi thích nhất.”

Khi bài “High Flying Adored” từ Evita bắt đầu vang lên, bà ngồi thẳng dậy và đôi mắt mở chừng chừng như búp bê Baby Alive. Con quỷ LBD đã rời khỏi cơ thể bà và đó chính là Mama Jean đang kể về lúc bà xem Evita trên sân khấu Broadway cùng bố khi bà sống ở New York trong thời gian học nghề môi giới chứng khoán. Khi thần tượng của bà, Hugh Jackman, bắt đầu hát bài “I Go to Rio” từ The Boy from Oz, bà suýt nhảy tung ra khỏi xe lăn. Trong mỗi lần ghé thăm, âm nhạc không chỉ đánh thức con người ngủ quên trong bà mà còn đưa bà đến nơi ngập tràn niềm vui.

Dưới đây là những điều cơ bản về cách hoạt động của liệu pháp âm nhạc, theo Hiệp hội Liệu pháp Âm nhạc Hoa Kỳ: “Sau khi đánh giá điểm mạnh và nhu cầu của từng khách hàng, nhà trị liệu âm nhạc có trình độ sẽ cung cấp phương pháp điều trị thích hợp bao gồm sáng tác, ca hát, chuyển động theo và/hoặc nghe nhạc. . . Liệu pháp âm nhạc cũng cung cấp các con đường giao tiếp hữu ích cho những ai thấy khó khăn trong việc diễn đạt bằng lời nói. Nghiên cứu về liệu pháp âm nhạc hỗ trợ tính hiệu quả của nó trong nhiều lĩnh vực như: phục hồi chức năng thể chất tổng thể và hỗ trợ vận động, tăng động lực của mọi người để tham gia vào quá trình điều trị, cung cấp hỗ trợ cảm xúc cho khách hàng và gia đình họ, đồng thời cung cấp một kênh để bộc lộ cảm xúc.”

Một số bài hát trong danh sách phát là những bài hát gắn liền với tuổi thơ tôi khi ở bên bà, chẳng hạn như các bài hát của Burt Bacharach mà bà từng mở trên dàn Hi-Fi khi còn may vá, và bài “Gypsies, Tramps, and Thieves” của Cher, dường như luôn phát trên đài chiếc xe Mercury Marquis trắng khổng lồ của bà khi chúng tôi đi làm việc vặt trong những năm đầu đời của tôi. Một số bài hát như “My Best Girl” từ vở nhạc kịch Mame là dành riêng cho tôi, nhưng sau đó tôi nhanh chóng phát hiện ra rằng thí nghiệm trị liệu âm nhạc của tôi mang tính xoa dịu đối với một chuyên gia không chuyên này, cũng như đối với bệnh nhân.

Kỹ năng giao tiếp và vận động của bà cải thiện trong một thời gian ngắn trong những khoảnh khắc âm nhạc của chúng tôi. Thật không may, tất cả những điều này không kéo dài lâu. Trong vòng hai tháng, đôi mắt bà nhắm nghiền, hai bàn tay nắm chặt lại như những nắm đấm viêm khớp, và âm nhạc rơi vào tai kẻ điếc. Tuy nhiên, nếu danh sách phát nhạc đó chỉ hoạt động được một lần thôi, theo ý kiến của tôi, nó cũng đã thành công rồi.

Một trong những lần cuối cùng âm nhạc phát huy tác dụng là trên chuyến xe đi gặp bác sĩ thần kinh của mẹ. Chiếc iPod của tôi được cắm vào dàn âm thanh trên chiếc xe Cadillac của bà và bài hát “Mama Jean’s Music” đang phát. Bà ngủ hầu như suốt dọc đường, nhưng ngay khi chúng tôi đến gần phòng khám của bác sĩ, bài hát “Jean” (từ bộ phim The Prime of Miss Jean Brodie) vang lên khắp xe.

Jean, Jean, con trẻ trung và tràn đầy sức sống

Hãy bước ra khỏi giấc mơ nửa vời của con…

Bà bất chợt tỉnh giấc và bừng sáng như thể có một luồng ánh sáng chiếu vào. “Jean!” Bà chỉ vào chính mình. “Đó là mẹ!”

Liệu pháp âm nhạc có thể không làm chậm lại quá trình tiến triển chết người của LBD, nhưng nó đã mang lại cho chúng tôi khoảnh khắc đó. Đó có thể là lần cuối cùng bà biết mình là ai, lần cuối cùng bà là Mama Jean.

Người đóng góp: Jamie Brickhouse (Thành viên Hội đồng Quản trị và là nhà văn có mẹ mắc bệnh LBD)

Jamie Brickhouse là tác giả của cuốn sách Dangerous When Wet: A Memoir of Booze, Sex, and My Mother, và các bài viết của ông đã được đăng trên các ấn phẩm New York Times, Washington Post, Daily Beast, Huffington Post, và Salon. Mama Jean qua đời vì các biến chứng do Lewy Body Dementia vào ngày 14 tháng 12 năm 2009.